De start in groep 1

Enige tijd geleden beloofde ik een blog te maken over de start in groep 1. De afgelopen periode hebben we weer afscheid mogen/moeten nemen van kinderen die 4 zijn geworden en dus naar groep 1 mogen. Ze gaan allemaal naar verschillende scholen en dus hebben wij goed contact met alle scholen in Huizen en Blaricum. Zodra kinderen bij ons weggaan, zorgen wij voor een overdracht richting basisschool. Dit doen we ruim van tevoren, zodat er genoeg tijd is om eventuele vragen van de leerkracht te beantwoorden. Bij kinderen met een zorgvraag voeren wij tevens een gesprek met de toekomstig leerkrachten, soms met de Intern Begeleider van de school erbij.  Dat is iemand die leerkrachten ondersteunt in de zorg die het kind op school dient te krijgen.

De overstap naar groep 1 proberen wij zo klein mogelijk te maken. Dit houdt in dat wij gaandeweg de periode dat de peuters bij ons zijn, zoveel mogelijk voorbereiden op wat er komen gaat. Mag pappa of mamma bij de peuterspeelzaal nog mee naar binnen om een spelletje te doen of een boekje te lezen, bij de meeste scholen is dit vanaf groep 1 niet meer aan de orde. Veel scholen hanteren de afspraak dat kinderen bij de deur afscheid nemen. Kleuters kunnen immers al heel veel zelf en kunnen zelfstandig in en uit de klas lopen. Dat kunnen ze natuurlijk ook. Maar, voor sommige kinderen is dit best een overgang. En voor ouders ook. Je brengt immers een nog heel jong kind naar school, waar het de hele dag moet zijn. Het is een deel van het loslaten van je kind, zodat het zelfstandig de maatschappij in kan. Maar niet altijd makkelijk.

De leerkrachten die deze kinderen ontvangen verwachten ook een hoop van die nieuwkomers. In de klas zijn er veel kinderen. Waar het bij de peuterspeelzaal nog 2 leerkrachten op 16 kinderen betreft, zijn het er in groep 1 soms wel 34 kinderen met 1 leerkracht. Dubbel zoveel kinderen met de helft van man (vrouw)kracht. Ga er maar aan staan. Als die nieuwkomers dus hun jas kunnen aandoen, hun eigen tas kunnen pakken en weten hoe het er aan toe gaat in de klas is dat wel zo prettig. Dat scheelt weer praktische tijd die je dan aan andere dingen kunt besteden.

En wat verwacht zo’n leerkracht dan? In principe dat kinderen oefening hebben gehad met knippen, plakken, verven, tekenen etc. Dit hoeft een kind niet te beheersen, maar ervaring hiermee is erg fijn. Een leerkracht verwacht wel (en dat mag ook) dat een kind zindelijk is bij de start op school. Hiermee wordt ook bedoeld dat kinderen zelfstandig naar het toilet gaan. Bij ons is het toilet in het lokaal en hoeven kinderen de deur niet uit, maar op scholen zijn de toiletten vaak een aantal meters buiten de klas. Dat een kind daar zelf heen kan en droog, schoon en fris weer terugkomt is wel zo prettig natuurlijk. Overigens mogen scholen bij niet-zindelijke kinderen zeggen dat ze mogen starten als ze wel zindelijk zijn. Wij oefenen ook daarmee dus.

Zelfstandigheid is ook een item waarvan leerkrachten blij worden. Zelf je tas kunnen vinden tussen alle andere (vaak dezelfde) tassen, zelf je jas aan kunnen doen, je eigen beker en bakje opruimen en met gym je schoenen aan kunnen doen. Dit zijn allemaal dingen waar kinderen in principe toe in staat zijn op 4-jarige leeftijd, mits ze oefening hebben gehad. Reden te meer ook om thuis eens eerlijk naar jezelf te kijken. Geef ik mijn kind de kans om te oefenen met al deze zaken? Of neem ik veel uit handen?

De afgelopen periode hebben we veel oefening in bovenstaande zaken gehad. En afscheid genomen van peuters die er helemaal klaar voor zijn om de overgang te maken. Zij zijn gestart op de basisschool. Na een paar maanden nemen wij nog altijd even kort contact op om te vragen of de overdracht goed is gegaan. Dan horen we graag hoe de kinderen zich verder ontwikkelen. Want een kind volgen stopt niet na het afscheid van de peuterspeelzaal.